گندزدایی با ازون | کاربرد | معایب

گندزدایی با ازون | کاربرد | معایب

اول از همه میرویم سراغ یک توضیح مختصر درمورد خود اوزون. البته این روزها کمتر کسی هست که نداند ازون چیست ولی ما رسالتمان را انجام میدهیم. خب! اگر به مولکول  o2 یه اتم اکسیژن دیگر بدهیم مولکول ازون تشکیل میشود.یعنی  –> o3 . در لایه استراتوسفر زمین مولکول‌های تازه اوزن پیوسته با واکنش هایی و دریافت انرژی لازم از پرتوهای خورشید، به مولکول و اتم اکسیژن تجزیه می‌شوند. این اتم‌های اکسیژن که بسیار فعالند، طی مدت زمان کوتاهی کمتر از کسر ثانیه، از هم جدا و به مولکول‌های اکسیژن متصل می‌شوند و تشکیل مولکول‌های سه اتمی اکسیژن، یعنی اوزون، می‌دهند. این مولکول کاربردهای زیادی برای دنیای ما دارد که مهمترین حفاظت از کره زمین در برابر تابش های خطرناک کیهانی است که متاسفانه این روزها اخبار بدی درمورد نازک شدن لایه ازون از شبکه های مختلف خبری به گوشمان میرسد.

همونطور که در عنوان مقاله دیدید میخواهیم درمورد گندزدایی با ازون بگوییم. عوامل میکروبی در محیط اطراف ما در انواع و اشکال مختلفی وجود دارند و بسیاری از این میکروارگانیسم ها می توانند موجب شیوع بیماری های خطرناکی در انسان شوند. جهت حذف این میکروب ها از سطوح مختلف و آب و هوا معمولا از ضدعفونی کننده استفاده میشود. یکی از قوی ترین و بهترین مواد گندزدا، گاز ازن است. گندزدایی با ازون در مقادیر پایین به عنوان یک ضدعفونی کنندگی قوی محسوب میشود و می توانیم از ان در مصارف مختلف خانگی و صنعتی جهت گندزایی و ضدعفونی کردن استفاده کنیم.


بیشتر بخوانید: استفاده گسترده از گاز اوزن در بهبود سلامت و بهره‌وری


مقدمه

پس از رعد برق، تنفس شما با آسودگی بیشتری صورت می‌گیرد. هوا پاکیزه و پر از تازگی است. علت این است که رعد و برق، سبب تولید گاز اوزن در جو می شود و همین گاز است که هوا را تازه‌تر می‌نماید. ازون ابتدا در سال ۱۸۴۰ توسط دانشمند آلمانی سی اف شونبین کشف و نامگذاری شد.که برگرفته از یک که کلمه ای یونانی  به معنای بو است.این گاز از اوایل دهه‌ی 1900 میلادی به عنوان یک ماده‌ی ضدعفونی کننده در تولید آب آشامیدنی در فرانسه مورد استفاده قرار گرفت..ازن، بر خلاف سایر مواد ضدعفونی کننده، هیچ پسماند شیمیایی باقی نمی‌گذارد و در اثر واکنش یا تخریب طبیعی، به اکسیژن مولکولی تخریب می‌گردد. این واقعیت که ازن نیمه عمر نسبتاً کوتاهی دارد هم مسئله‌ی با ارزشی است.در اواخر قرن نوزدهم از ازن برای تصفیه آب آشامیدنی در کشور هلند استفاده گردید. در طی سالیان مختلف از اوزون برای ضدعفونی زخم ها، ضدعفونی آب، کاغذ سازی و… استفاده گردید. تا اینکه در نهایت در سال 2001 سازمان غذا و داروی آمریکا ازن را به عنوان یک میکروب کش جهت ضدعفونی مواد غذایی مورد تایید قرار داد. امروزه از این گاز جهت مصارف گوناگون استفاده می گردد که در ادامه به بررسی برخی از کاربردهای ازون خواهیم پرداخت.

کاربردهای گاز ازن جهت گندزدایی در مصارف مختلف

یکی از اساسی ترین اهداف تصفیه آب و گندزدایی با ازون، ضد عفونی نمودن آب جهت مناسب نمودن برای شرب می باشد. گاز ازن با توجه به خواص ويژه خود و عدم تولید مواد جانبی مضر ، جایگزین مناسبی برای کلر می باشد.این گاز نزديك به يك قرن است كه بعنوان گند زدا در آب آشاميدني توسط كشورهاي پیشرفته مورد استفاده قرار گرفته. تاكنون هزاران واحد تصفيه توسط ازن در سراسر اروپا، روسيه، ژاپن و ايالات متحده گسترش يافته است و در حال حاضر بيش از 3000 واحد تصفية آب توسط ازن در سراسر جهان و بيش از 300 واحد تصفية آب آشاميدني در ايالات متحده قرار دارد.بطورکلی مزاياي استفاده از ازن در تصفية آبهاي آشاميدني شامل:از بين بردن كامل طعم و بوي آب.حذف كامل آهن و منگنز موجود در آب.حذف رنگ و جلبک و حذف مواد الی است.

کاربردهای گاز ازن جهت گندزدایی در مصارف مختلف

گندزدایی با ازون در سطوح مختلف

تزریق گاز ازن به محیط خانه می تواند تمام میکروارگانیسم های زنده در محیط را از بین ببرد و حتی جهت شستشوی میوه، سبزیجات و ضدعفونی کردن دست ها نیز می تواند مورد استفاده قرار بگیرد. با شیوع انواع مختلف ویروس کرونا در جهان، تحقیقات زیادی بر روی اثر گاز ازن بر ویروس کرونا انجام شده است. بعضی از این بررسی ها نشان می دهد که این گاز قادر به گندزایی و ضدعفونی کردن محیط و هوا از ویروس کرونا می باشد.در صنایع غذایی نیز استفاده از گاز ازون بسیار محبوب و مورد توجه واقع شده و استفاده از ان را به صورت نامحدود امکان پذیر ساخته است.از تاثیرات گندزدایی با ازون میتوان بر روی باکتریهای گرم مثبت و گرم منفی و مخمرهایی مثل کاندیدا البیکانز با اطمینان سخن گفت.بنابراین استریلیزاسیون محیط با استفاده از ازون می تواند برای ضد عفونی کردن تجهیزات و کاهش چشمگیر و از بین بردن شیوع میکروارگانیسم ها در بیمارستان ها مورد استفاده قرار گیرد.

مضرات و معایب ازون

  • زمان ماندگاری کم
  • حتما باید در محل تولید مصرف گردد
  • در دماهای بالا سریع تجزیه میشود
  • سمی است و خورندگی بالایی دارد
  • نیاز دارد که با دقت بالا از دستگاه ازن ساز استفاده کرد

در مواجهه با ازن، کودکان در معرض بیشترین خطر هستند زیرا ریه‌های آنان هنوز در حال رشد و تکامل به سر می‌برند و معمولا فعالیت آن‌ها در خارج از منزل، در زمانی که سطح ازن بالا است، زیاد است که این خود باعث افزایش احتمال تاثیر ازن بر آنان می‌شود همچنین احتمال بروز آسم در کودکان بیشتر از بزرگسالان خواهد بود.تنفس ازن می تواند انواع مشکلات سلامتی از جمله درد قفسه سینه، سرفه، سوزش گلو و گرفتگی ریه را موجب شود علاوه بر آن می‌تواند برونشیت، آمفیزم (نوعی بیماری ریوی است که منجر به از بین رفتن خاصیت ارتجاعی ریه و از بین رفتن دیواره آلوئول‌های ریه می‌شود) و آسم را بدتر کند.

موارد استفاده از ازن ساز

نتیجه گیری

تأثیر گندزدایی با ازون به عنوان یک روش موثر در کاهش انتقال عوامل عفونی و حفظ بهداشت محیطی اثبات شده است. این روش با تولید ازون به عنوان یک عامل اکسیدان قدرتمند، به صورت فعال در نابودی باکتری‌ها، ویروس‌ها، قارچ‌ها و سایر عوامل عفونی در محیط اطراف می‌پردازد. نتایج پژوهش‌ها نشان می‌دهند که استفاده از ازون به عنوان یک روش ضدعفونی می‌تواند بهبود چشمگیری در شرایط بهداشتی فضاهای عمومی، مانند بیمارستان‌ها، مراکز آموزشی، و محیط‌های کاری، داشته باشد. این روش علاوه بر کارایی بالا، دارای ارزش اقتصادی نیز می‌باشد زیرا به دلیل عدم نیاز به مواد شیمیایی مخرب، هزینه‌های بهره‌وری را کاهش می‌دهد. در نتیجه، توسعه استفاده از اوزون به عنوان یک راهکار ساده و مؤثر در حوزه بهداشت و کنترل عفونت‌ها به‌عنوان یکی از ابزارهای اصلی حفظ سلامت جامعه توصیه می‌شود.

تأثیر گندزدایی با ازون

سوالات متداول

1.ازون چیست و چگونه عمل می‌کند؟

ازن یک فرم اکسیژن با فرمول O3 است که به عنوان یک اکسیدان قوی عمل می‌کند. در فرآیند گندزدایی با ازون، اوزون به عنوان یک عامل اکسیدان واکنشات شیمیایی با ذرات معلق، میکروب‌ها، و ترکیبات آلی انجام می‌دهد.

2. آیا گندزدایی با ازون اثرات جانبی دارد؟

بله، استفاده افزایشی از ازون ممکن است منجر به اثرات جانبی ناخواسته شود، از جمله افزایش غلظت ازون در هوا که ممکن است برای تنفس آزاردهنده باشد. بنابراین، نیاز به کنترل دقیق و مدیریت مناسب در استفاده از ازن وجود دارد.

پیشنهاد نویسنده

همواره مطالعات خود را در رابطه با استفاده از ازون و گندزدایی با ازون، بروز رسانی کنید.زیرا استفاده ناپایدار یا نادرست از ازون ممکن است به تولید ترکیبات ناخواسته و حاوی آلاینده‌های جدید منجر شود که تأثیرات منفی بر محیط زیست داشته باشند.برخی گیاهان و جانوران ممکن است به تغییرات در ترکیبات هوای محیط زیست به دلیل استفاده از ازون حساس باشند و این امر می‌تواند تأثیرات منفی بر اکوسیستم داشته باشد.گندزدایی با ازون به صورت طولانی‌مدت در مناطق شهری ممکن است به تراکم آلاینده‌ها منجر شود و در نتیجه، تأثیرات طولانی‌مدت بر سلامت جوانمردان، افراد مسن، و افراد با بیماری‌های مزمن افزایش یابد.

به طور کلی، استفاده از ازون به میزان مناسب و با رعایت اصول بهداشتی و محیط زیستی می‌تواند تأثیرات مثبتی بر کیفیت هوا و سلامت انسان داشته باشد. با این حال، لازم است که تحقیقات بیشتر در زمینه اثرات طولانی‌مدت و تأثیرات تجمعی گندزدایی با ازون انجام شود.